Cách can thiệp phù hợp khi có người thân mắc nghiện

Can thiệp từ gia đình và người thân là hành động với mục đích giúp người nghiện nhận ra tác hại và ảnh hưởng của chất kích thích, để khiến họ tham gia cai nghiện. Việc này cần được thực hiện càng sớm càng tốt. Can thiệp sớm thì mới có thể hạn chế được những hậu quả có thể xảy ra và làm cho quá trình cai nghiện trở nên dễ dàng hơn.

Chương trình can thiệp sẽ đưa ra 2 phương án, thứ nhất là người nghiện đã biết trước người xung quanh có kế hoạch cho mình, thứ hai là họ không hề biết đã có một đội ngũ hình thành để giúp đỡ họ cai nghiện.

Thông thường, các thành viên gia đình và bạn bè đã nhiều lần đề cập đến vấn đề cai nghiện với người nghiện, rằng người nghiện nên tìm kiếm sự trợ giúp, tuy nhiên, thời điểm và cách đề cập này là quá nóng vội và dễ gây kích động người nghiện. Chính vì thế chúng ta cần có kế hoạch và phương pháp ứng phó cụ thể và được chuẩn bị kĩ càng thay vì các hành động đơn lẻ và không có sự liên kết.

Việc can thiệp không đúng cách sẽ gây ra các tình huống không mong muốn, chẳng hạn người nghiện càng có thêm thái độ chống đối. Thậm chí làm người nghiện càng chìm sâu vào cơn nghiện vì họ cho rằng người thân bỏ rơi mình. Điều này cũng làm những mối quan hệ của người nghiện với xã hội bên ngoài trở nên xấu đi, trong khi mà riêng việc họ sử dụng ma tuý đã khiến các mối quan hệ tệ đi rất nhiều rồi. Tuy nhiên, can thiệp vẫn là bước cần thiết để tạo ra sự khác biệt trong nhận thức và thái độ của người nghiện. Chỉ cần bạn hiểu rằng bạn không thể can thiệp bằng cách nói trực tiếp ma tuý đang làm hại người nghiện, không nói trực tiếp rằng người nghiện cần sự trợ giúp, vì điều này chỉ khiến cho tình hình trở nên xấu hơn.

Vai trò của gia đình:

Thực hiện hành động đơn lẻ thiếu kế hoạch, chẳng hạn tranh cãi tay đôi với người nghiện, sẽ chẳng đem lại kết quả gì tích cực vì người nghiện sẽ hình thành suy nghĩ rằng bạn không hiểu những gì họ trải qua và những gì bạn nói chỉ là ý kiến phiến diện chủ quan. Vì thế nỗ lực trên cần được thực hiện bởi tất cả thành viên trong gia đình, việc tập hợp lại tất cả những người thân sẽ khiến ý kiến đưa ra đủ trọng lượng để người nghiện xem xét đúng sai. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra lợi ích tích cực của việc can thiệp từ phía người thân gia đình. Việc từng người đưa ra những ý kiến khác nhau và liên kết chúng lại thành một ý kiến chung có thể làm thay đổi suy nghĩ người nghiện, khiến người nghiện nhận biết được tác hại là ma tuý đã lấy đi của họ những gì.

Thông thường những thành viên trong gia đình là những người bị ảnh hưởng nhiều nhất từ người nghiện. Người thân trong gia đình cũng là những người bị tổn thương nhiều nhất nhưng cũng là những người duy nhất có thể bỏ qua điều đó để thấu hiểu cho tình trạng của người nghiện. Các thành viên trong gia đình vì thế có thể hợp sức với nhau bằng cách diễn tả một cách chân thật nhất những ảnh hưởng của ma tuý đối với người nghiện cũng như bản thân từng thành viên gia đình. Điều này không đồng nghĩa với chỉ trích hay đổ lỗi mà là để khơi dậy sự thông cảm từ chính người nghiện để họ thay đổi nhận thức và tham gia cai nghiện.

Có rất nhiều trung tâm cai nghiện và các chuyên gia tư vấn có kinh nghiệm có thể giúp việc can thiệp trở nên dễ dàng hơn, tuy nhiên vai trò của gia đình vẫn phải là cần thiết nhất. Sự can thiệp từ phía gia đình cần thực sự cẩn trọng một khi thấy những dấu hiệu không hợp tác, cũng như thái độ tức giận của người nghiện, chỉ một thoáng mất tập trung có thể trả giá bằng những nỗ lực trước đó. Trong trường hợp các biện pháp thất bại ngay từ đầu thì hậu quả là rất khôn lường, bao gồm việc người nghiện càng lún sâu hơn vào nghiện ngập và gây ra các hậu quả vĩnh viễn cả về sức khỏe và tinh thần. Do đó, sự giúp đỡ từ một bác sĩ cai nghiện chuyên nghiệp là vô cùng cần thiết trong vấn đề này, chuyên gia này là người có kinh nghiệm lâu năm và biết cách làm thế nào để đưa một người nghiện vào điều trị.

Trực tiếp tư vấn và điều trị nghiện rượu, nghiện heroin, trầm cảm, lo âu, rối loạn tâm thần nội sinh hoặc do sử dụng rượu, cần sa, cỏ Mỹ, ma túy đá (nghiện đá, ngáo đá), thuốc lắc, ketamin. Tiến sĩ, Bác sĩ Trần thị Hồng Thu, hiện đang công tác tại Bệnh viện Tâm thần ban ngày Mai Hương - Điện thoại, Zalo, Facebook 0988 079 038